Park prirode „Golija“

Golija je jedna od najlepših i šumama najbogatijih planina u Srbiji. Nalazi se 40 km jugozapadno od Ivanjice i pruža velike mogućnosti za odmor i rekreaciju u gotovo netaknutoj prirodi. Najviši vrh je Jankov kamen, 1833 m.
Golija 05
Od 2001. područje planine Golije stavljeno je pod zaštitu države kao Park prirode „Golija“, koji je svrstan u I kategoriju zaštite kao prirodno dobro od izuzetnog značaja. Zbog izuzetne očuvanosti izvornih prirodnih vrednosti, ali i zbog kulturnih vrednosti, MAB/UNESCO komitet u okviru Parka prirode Golija proglasio je Rezervat biosfere Golija – Studenica.

Na nadmorskoj visini od 1408 m nalazi se planinarski dom „Golijska reka“, u čijem sklopu je fudbalsko igralište, tereni za male sportove i tenis. Posebna atrakcija je pešačenje do Jankovog kamena, Novića brda, kao i obeležena „staza zdravlja“ duga 3 km.

Na mestu Odvraćenica, 31 km od Novog Pazara, umesto nekadašnjeg planinarskog doma, otvoren je hotel „Golija“. Padine Golije su izuzetno pogodne za skijanje, jer zime obiluju snegom, a na raspolaganju su tri ski staze i dva ski lifta.
Golija 01
Jedna renomirana kanadska firma, koja gradi skijališta, procenila je da bi planina Golija, u Srbiji, mogla da bude ne samo evropski, već i svetski turistički proizvod.

Trenutno, to je park prirode i jedan od 400 rezervata biosfere u svetu, a poslednjih godina i sve posećeniji turistički centar. Kanadski stručnjaci smatraju da Golija može da prihvati oko 70 hiljada skijaša na dan, koliko mogu zajedno Kopaonik i Stara planina. Uz to, planina ima dobru konfiguraciju terena i klimatske uslove koji omogućuju dugo zadržavanje snežnog pokrivača.
Golija 07
Razvoj zimskog turizma na ovoj planini je počeo pre nešto više od jedne decenije i gradi se etapno, pa, za sada, postoje tri žičare i šest ski staza. Golija je Uredbom vlade Srbije 2001 godine proglašena za park prirode, a od strane UNESKO-a za rezervat biosfere, pa tako sve što stiže sa ove srpske planine nosi oznaku rezervata biosfere. Poznata je po kvalitetnim žitaricama i krompiru, raznovrsnim voćkama, posebno po velikim zasadima malinjaka. Golija ima najviši vrh u jugozapadnoj Srbiji Jankov kamen sa od 1833. m. Ne zna se tačno kako je ova planina dobila ime, tim pre što ona gledano sa bilo koje tačke asocira na golemu, odnosno veliki planinu, i jedna je od najlepših i šumama najbogatiju u Srbiji.
Golija 04
Poseban doživljaj predstavlja poseta Dajičkom jezeru na 1500 m visine u oblasti netaknute prirode. Lepote Golije porede se sa Švajcarskom i prostiru se na više od 53 hiljade hektara. Ima izvanredne terene za smučanje i idealno je područje za razvoj kako letnjeg tako i zimskog turizma. Planina je okićena najrazličitijim vrstama biljnog sveta među kojima se ističe endemit golijski javor. Prema procenama ekologa flora ove planine čini četvrtinu ukupnog biljnog sveta u Srbiji koju čuvaju gorštačka domaćinstva iz 30 sela. Nekada je tu živelo mnogo više meštana, sada ih ima oko 10 hiljada, uglavnom starijih koji se bave poljoprivredom, uzgajaju čuveni ivanjički krompir, zatim jabuke, maline, šljive. Na livadama ima i raznovrstnog lekovitog bilja. U delu planine koji se zove Bele vode, verovatno zbog obilja izvora koji penušaju i bele se, razvijena je prerada pečuraka – lisičarke i vrganja koje se izvoze. Uzimajući u obzir činjenicu da dolaze iz rezervata biosfere kilogram se prodaje za stotinu i više evra.
Golija 03
Golija ima i svoju kulturnu baštinu koju čine srednjevekovni manastiri Studenica i Sopoćani koji su upisani u Listu svetske kulturne baštine i prirodnih retkosti. U podnožju planine je gradić Ivanjica kroz koji protiče reka Moravica poznata po kamenom mostu sa početka prošlog veka koji predstavlja najveći jednolučni most na Balkanskom poluostrvu.

Izvor: Turistička organizacija Srbije, Glas Srbije
Foto: Glas Srbije, Wikipedia

Najnovije

reklama banija

budihuman