Lepote Srbije - Banja Vrujci

Banja Vrujci se nalazi u podnožju planina Suvobor i Maljen, u dolini reke Toplice. Do Vrujaca se stiže Ibarskom magistralom, odnosno putem Beograd-Valjevo. Od Beograda su udaljeni 92 km. Vrujci imaju blagu umereno-kontinentalnu klimu i leže na nadmorskoj visini od 179 do 252 m.
Termalne vode u Banji Vrujci (28°C) sadrže kalijum, magnezijum i selen. Izdašnost izvora je 300 litara u sekundi, pa se Vrujci po izdašnosti nalaze na prvom mestu u Srbiji. Rehabilitacioni centar pruža kompletan zdravstveni tretman: kinezi terapiju, hidroterapiju, elektroterapiju i terapiju blatom. Mineralna voda se koristi za kupanje i piće, a peloid – lekovito blato se koristi u vidu obloga.
U Banji Vrujci se leče:
  • hronični reumatizam
  • povišeni krvni pritisak
  • malokrvnost
  • neurastenije
  • kamen u bubregu i mokraćnim putevima
  • ginekološka oboljenja
  • očne bolesti
 
ISTORIJA
Istorija kaže da je prostor oko vrujačkih izvora od davnina bio naseljen. Kao banjsko mesto Banja Vrujci je počela da se razvijaja posle prvog svetskog rata.
 
Naziv “Vrujci” označava jake uzlazne sifonalne izvore i toplo izvorište veoma bogato vodom. Pojam Vrujci često se dosta usko tumači kao “mesto na vodi gde se ne hvata led, mesto u vodi koje se ne smrazva, nego ostaje uvek vruće, izvor vruće vode”. Na ovom tipu izvorišta, voda “ključa” kao da vri, izbijaju velike količine vode i njihova temperatura je uglavnom viša od okolnog vazduha. Ovakva izvorišta se označavaju kao termalnokraška vrela. Na njima voda “vri” jer njihovo isticanje na površinu prati i uslovljava izbijanje i oslobađanje gasova, a puše se utoliko više ukoliko je temperatura okolnog vazduha niža, dok se za vreme jako toplih dana to slabo primećuje.
1935. godine Banja Vrujci je pretvorena u narodno lečilište. Po narodnom predanju, na tom mestu se nalazio dvor Toplice Milana – pobratima Miloša Obilića. Po predanju, Milan se i prozvao Toplica po reci Gornja Toplica koja teče kroz banju i koja nikada ne ledi, čak ni zimi, po izuzetno niskim temperaturama, ova voda isparava zbog svoje toplote
 
Još za vreme Kolubarske bitke, srpski ratnici su u reci Gornja Toplica lečili svoje rane i pripremali se za nove bitke. Od davnina je Banja Vrujci poznata po lekovitoj vodi i lekovitom blatu, koje takođe ima blagotvorno dejstvo. Ljudi su se kupali u reci radi bržeg zarastanja rana, lečenja reume i zbog lečenja mnogih drugih bolesti i problema.
Prva kupatila izgradili su zemljoradnici na čijim imanjima su se nalazi mineralni izvori. Godine 1938. godine izgrađeno je kupatilo “Vojvoda Mišić” i imalo je dva bazena (za muškarce i za žene) veličine 5 x 4 metra, dubine 0.9 metra.. Iste godine Banja Vrujci dobija sezonskog lekara.
 
1953 godine uz svaki bazen je dozidana po jedna svlačionica. Svaki bazen je mogao istovremeno da primi po 15 bolesnika. Prva potpunija hemijska analiza termomineralne vode urađena je 1958. godine na Balneološkom institutu u Beogradu.
Banja Vrujci se od prvog svetskog rata do danas iz neuređene ”seljačke banje” polako razvla u moderni sportsko rekreativni spa i wellness centar centar, sa svim elementima za ugodan boravak gostiju.
 
U narodu ovog kraja kruži jedna legenda o postanku banje, za vreme poslednjeg “austrijskog rata”, prilikom povlačenja neprijateljske vojske, odvedeni su i svi konji, osim jednog. On je bio toliko slab, iznemogao od bolesti da nije mogao da hoda, pa je ostavljen u blizini termalnih izvora. Izvesno vreme je ležao u blatu, pio vodu sa izvora, ozdravio, olinjala dlaka mu je porasla te se osnažio, oporavio i vratio natrag svom gazdi. Neki su skloni da tvrde da je takvu sudbinu imao upravo konj Aleksandra Markovića – Leke iz Popadića.
 
 
TURISTIČKA MESTA U OKOLINI
Okolina Banje Vrujci sa svojim prirodnim lepotama veoma je živopisna i najbolje se može upoznati i doživeti u šetnjama uređenim trim stazama. Banja Vrujci i njena okolina geografski pripadaju srcu Srbije, a po atmfosferi, klimi i ambijentu pružaju mir, opuštenost i zdravlje koji su idealni za aktivni odmor i rekreaciju, koje u gradskim sredinama teško možete naći.
 
Odmor u Banji Vrujci možete dopuniti obilskom okoline – Ribnička pećina, Struganik (Rodna kuća vojvode Živojina Mišića), Ravna Gora, Mionica, Divčibare, Rajac, Manastiri – Lelić, Ćelije, Bogovađa.
 
Ribnička pećina (7km) - nalazi se sa druge strane reke Ribnice. Ulaz joj je u obliku trougla, visine 12 m, širine 25 m, i u nivou rečne vode. U njoj živi oko petnaest vrsta slepih miševa, veoma retkih u Evropi. Zbog lepote i retkosti zaštićena je kao prirodni spomenik.  Ribnica, je dobila ime po bogatoj ribi koja je hiljadama godina hranila žitelje ovoga kraja. Kanjon Ribnice pruža oazu lepote i prirodnosti nadomak velikih gradskih centara. Za izlete, lov, ribolov i planinarenje, ovaj predeo pruža izazov na dohvat vaše ruke.
U Ribnici se nalazi crkva Svetog Petra i Pavla – Podignuta je 1907. godine na ruševinama manastira Ribnica najverovatnije sagrađenog za vreme Nemanjića. Manastir su Turci palili tri puta. Kameni konak sa tremom je iz 18. veka. Preko puta crkve je škola građena za vreme knjaza Miloša.
 
Rodna kuća vojvode Živojina Mišića (1855-1921) - Kuća vojvode Živojina Mišića je danas memorijalni kompleks čija se postavka sastoji iz dva dela, istorijskog i etnološkog. U okviru muzeja je tematska postavka koja prikazuje Živojina Mišića u kontekstu istorijskih zbivanja krajem XIX i početkom XX veka, s akcentom na one događaje u kojima je vojvoda odigrao značajnu ulogu i zbog čega se njegovo delo proučava na vojnim akademijama u svetu. U kući vojvode Mišića hronološki su prikazani njegovo poreklo, detinjstvo i školovanje, istorijat porodice Mišić, njegova vojna karijera u balkanskim ratovima za nezavisnost.
 
Ravna gora(25km) - je zaista platila danak svojoj prošlosti. Na ovom prostoru, osim šumarske kuće (koja je 1995. godine preuređena i adaptirana) i novopodignutog hrama Sv. velikomučenika Georgija (podignut 1998) i mauzoleja Draži Mihajloviću ne postoje drugi građevinski objekti. Ono što daje veličinu ovom potpuno nerazvijenom kraju je upravo njegova istorijska dimenzija. Mokra pećina – predstavlja najvredniji i najinteresantiji turistički potencijal Ravne Gore. Nalazi se na nadmorskoj visini od 645 m.
 
Mionica(8km) - Crkva Hristovog Vaznesenja – Hram je sagrađen 1856. godine. Poznat je po ikonama “valjevske slikarske škole” (Hadži Ruvim, Petar Nikolajević Moler i dr.) sa kraja XVIII i početkom XIX veka. Zaštićena je kao kulturno-istorijski spomenik. Toranj crkve je poslužio Živojinu Mišiću kao osmatračnica za vreme Kolubarske bitke 1914. godine. Kameni most Živojina Mišića je sagrađen preko reke Ribnice. Osim arhitektonske vrednosti ima istorijski značaj. Na njemu je slavni vojskovođa za vreme Kolubarske bitke zaustavio Prvu srpsku armiju u povlačenju, povratio joj borbeni moral i vratio je na položaj.
 
 
Divčibare(37km) - Zaravan Maljena, nadmorska visina oko 1000 metara, obilje vode, šume i trave, vrlo laka prohodnost koja omogućuje šetnje u svim pravcima, relativno dobre veze s okolinim gradovima, čine Divčibare sve privlačnijim za turizam i rekreaciju. Početkom osamdesetih godina, ovde je sagrađen niz smeštajnih objekata: odmarališta, hotela, kuća za odmor ili vikendica, objekata za letnji i zimski odmor školske omladine.
 
Rajac (24km) - Priroda je raskošno darovala ovaj prostor izvanrednom lepotom, specifičnim oblicima reljefa, interesantnim hidrografskim elementima, karakterističnim živim svetom i raznovrsnošću biljnih vrsta. Na Rajcu se nalazi Spomenik “1300 kaplara”, podignut kao obeležje jedne od pobeda srpske vojske nad austrougarskim trupama u Prvom svetskom ratu. Svake godine, počev od 1965. sredinom jula održava se poznata turistička manifestacija pod nazivom “Kosidba na Rajcu”.
 
 
 
Manastir Bogovađa (15km) - Manastir sa crkvom Svetog Đorđa. Osnovan je 1545. godine, spaljen 1789. godine za vreme Kočine krajine, a narodni prvaci Hadži-Ruvim i Hadži-Đera su 1791-1794. godine podigli novu crkvu i konake. U to vreme postaje jedan od važnijih središta otpora protiv Turaka. Godine 1805. bio je jedno vreme sedište srpskog Praviteljstvujuščeg sovjeta. Ponovo je spaljen 1813. godine i obnovljen 1816. godine uz pomoć Kneza Miloša. Na temeljima te crkve podignuta je 1852. godine nova. U starom konaku smešten je Muzej I i II srpskog ustanka.
 
Manastir Lelić (33km) - Ktitor crkve, kao i manastirskih objekata je vladika Nikolaj Velimirović kome je puno pomogao njegov otac Dragomir. Crkma je osveštana na Preobraženje 1929. god. Vladika Nikolaj se upokojio 18.03.1956. god. i sahranjen je u Libertvilu kraj Čikaga. Njegove mošti su prenete iz Amerike 12.05.1991.god. i nalaze se u lepom ćivotu uz južni zid naosa. Toga dana bila je velika svetkovina u narodu i od tada, ovo je mesto hodočašće.
 
Manastir Ćelije(33km) - manstir se nalazi na levoj obali reke Gradac na području sela Lelić u blizini Valjeva (5 km). Prema narodnom predanju manastir je ktitorstvo kralja Dragutina (1276-1282). Drugo predanje kaže da je manastir podignut krajem XIV ili početkom XV veka u vreme despota Stefana Lazarevića.Monasi ovog manastira su imali veliki udeo u dizanju bune protiv Turaka. Pri manastiru od 1966. god. postoji ikonopisačka škola u kojoj rade monahinje ovog manastira a razvijena je takođe i izdavačka delatnost. Ćelije su ženski manastir.
 
 
 
IZVOR: Turistička organizacija Srbije, banjavrujci.info

Najnovije

air transport

budihuman
Zanimljive Destinacije